Διαβάζουμε στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων και ακούμε στις τηλεοράσεις για την στάση των συγγενών απέναντι στη ίδρυση του νέου κόμματος από την Πρόεδρο του Συλλόγου των συγγενών, την κ. Καρυστιανού με προειδοποίηση μάλιστα, της παραίτησης από την Προεδρεία του Συλλόγου, κοινώς " την αδειάζουν ".
Πώς μπορούμε να την δικαιολογήσουμε αυτήν την στάση και που στηρίζεται.
Η στάση αυτή έχει τους εξής άξονες .
👉1. Ηθική και ψυχολογική διάσταση
Οι συγγενείς των θυμάτων δεν λειτουργούν ως "πολιτικά υποκείμενα" με την κλασική έννοια,
αλλά ως άνθρωποι:
--που βιώνουν ακραίο τραύμα και απώλεια,
--που αισθάνονται ότι ο αγώνας τους για δικαιοσύνη κινδυνεύει να εργαλειοποιηθεί πολιτικά.
Από αυτή την οπτική, η αντίδρασή τους μπορεί να θεωρηθεί αμυντική και όχι ιδεολογική.
👉2. Φόβος πολιτικής εκμετάλλευσης της τραγωδίας
Πολλοί συγγενείς:
επιδιώκουν ενότητα και καθολική κοινωνική στήριξη, φοβούνται ότι η κομματικοποίηση του ζητήματος των Τεμπών :
--Θα διχάσει την κοινωνία, αποδυναμώσει το ηθικό βάρος των αιτημάτων τους,
--Θα μετατρέψει ένα ζήτημα δικαιοσύνης σε κομματική αντιπαράθεση.
Άρα, η απόστασή τους από ένα νέο κόμμα μπορεί να ερμηνευτεί ως προσπάθεια διατήρησης της καθολικότητας του αιτήματος.
👉3. Δικαίωμα αυτοπροσδιορισμού του αγώνα τους
Οι συγγενείς έχουν το δικαίωμα να ορίζουν:
πώς,
με ποιους και
σε ποιο πλαίσιο
εκφράζεται ο αγώνας τους.
Η απειλή διαγραφής ή αποστασιοποίησης μπορεί να ιδωθεί όχι ως τιμωρητική στάση, αλλά ως:
όριο απέναντι σε κινήσεις που θεωρούν ότι αλλοιώνουν τον χαρακτήρα του αγώνα.
👉4. Διάκριση ανάμεσα στην πολιτική συμμετοχή και την ηθική εκπροσώπηση
Μπορεί να υποστηριχθεί ότι:
άλλο είναι το δικαίωμα ενός πολίτη (ή συγγενή θύματος) να ιδρύσει κόμμα,
και άλλο το να μιλά εξ ονόματος όλων των συγγενών ή της τραγωδίας συνολικά.
Η αντίδραση, λοιπόν, δεν θα πρέπει να στρέφεται απαραίτητα κατά του προσώπου, αλλά κατά της συμβολικής ταύτισης της τραγωδίας με ένα πολιτικό φορέα.
Επομένως η στάση του Συλλόγου των συγγενών των θυμάτων των Τεμπών μπορεί να δικαιολογηθεί ως μια προσπάθεια:
--προστασίας της μνήμης των θυμάτ@ων,
--διαφύλαξης του μη κομματικού χαρακτήρα του αιτήματος για δικαιοσύνη
και αποφυγής πολιτικής εργαλειοποίησης μιας εθνικής τραγωδίας.
Αυτή η στάση αλήθεια θα επηρεάσει τους υποστηρικτές και την κ. Καρυστιανού και πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί;
Πιθανότερη αντίδραση των υποστηρικτών θα είναι ένας συνδυασμός υπεράσπισης και αναπροσαρμογής στρατηγικής:
--θα προσπαθήσουν να αποστασιοποιηθούν από την κακή δημοσιότητα,
--να αναδιατυπώσουν το αφήγημά τους ώστε να φαίνεται ότι σέβονται τη μνήμη των θυμάτων,
και παράλληλα να αναζητήσουν νέες βάσεις στήριξης, πιθανώς σε πιο ευρύτερο κοινό που δεν έχει άμεση εμπλοκή με την τραγωδία.
Τι πιστεύω για την δημόσια αντίδρασης της Καρυστιανού μετά τη στάση των συγγενών.
--να διαχωρίσει την πολιτική της δραστηριότητα από την προσωπική/ηθική κρίση των συγγενών.
Άμεση δημόσια υπεράσπιση με έμφαση σε σεβασμό προς τους συγγενείς.π.χ..μπορει να πει
"Σεβόμαστε τη στάση των συγγενών, αλλά ο αγώνας μας για…"
Πιθανώς να χρησιμοποιήσει συναισθηματικά φορτισμένες λέξεις (σεβασμός, μνήμη, δικαιοσύνη) για να δείξει ότι δεν είναι "ανάλγητη".
Μετατόπιση του αφηγήματος σε γενικότερα κοινωνικά ή πολιτικά ζητήματα.
Να μεταφέρει την εστίαση σε πιο ευρύ κοινό ή γενικά ζητήματα:
πολιτικές αποφάσεις, κοινωνικές δράσεις, προγράμματα συλλόγου.
Αν η πίεση συνεχίζεται, χαμηλό προφίλ και περιορισμένες δημόσιες εμφανίσεις.
Στόχος: να μην εμφανίζεται ως αποκλειστικά συνδεδεμένη με την τραγωδία, ώστε να μην αναγκαστεί να αντιμετωπίσει προσωπικά την κριτική των συγγενών.
Παράλληλα, ενίσχυση της επικοινωνίας με τη βάση υποστηρικτών, για διατήρηση πολιτικού κεφαλαίου.
Παρά την απόσταση των συγγενών, οι βασικοί υποστηρικτές της πιθανώς να παραμείνουν, καθώς η επικοινωνία με αυτούς θα:
Τονίσει τις "καλές προθέσεις",
Αποκρύψει ή υποβαθμίσει τις αντιρρήσεις των συγγενών,
Αναδείξει το «γενικότερο όραμα» του συλλόγου ή του πολιτικού φορέα.
Και κάτι τελευταίο . Όταν ένα άτομο αποφασίζει να πολιτικοποιηθει, θα έχει να αντιμετωπίσει και τα τρολ των ΜΜΕ και των άλλων κομμάτων. σχετικά με την οικογένειά της , το έγγαμο βίο.
Στην προκειμένη περίπτωση της κ. Καρυστιανου έχει ήδη ειπωθεί σχετικά με την οικογένειά της και το χωρισμό της για την επιμέλεια των παιδιών. όταν ήταν ανήλικα. .
Αλήθεια η επιμέλεια ≠ η ποιότητα της μητρότητας
Δηλ. η ανάθεση της επιμέλειας στον πατέρα
μπορεί να αποτελεί ηθική κρίση για τη μητέρα;
Από ότι γνωρίζω η επιμέλεια συχνά είναι αποτέλεσμα:
---δικαστικών αποφάσεων,
---πρακτικών συνθηκών (εργασία, κατοικία, υγεία),
---συμφωνιών που γίνονται με γνώμονα το "καλύτερο για τα παιδιά".
Αλήθεια ή καλή ή κακή μητρότητα κρίνεται από ένα νομικό έγγραφο, ή από:
τη συναισθηματική παρουσία,
τη φροντίδα,
τη σχέση που διατηρείται διαχρονικά της μάνας με τα παιδιά. .
2.Η μήπως είναι Σεξιστικό στερεότυπο και κοινωνική προκατάληψη
η κατηγορία "δεν ήταν καλή μητέρα"
Φράση που δεν θα διατυπωνόταν με την ίδια ευκολία για έναν πατέρα,
και αναπαράγει το στερεότυπο ότι η γυναίκα:
οφείλει να είναι αποκλειστικά φροντίστρια,
και αν δεν έχει την επιμέλεια, "αποτυγχάνει".
3. Επίσης φημολογείται για την απουσία του πρώην συζύγου, του πατέρα των παιδιών της,
από τον δημόσιο αγώνα
Το γεγονός ότι:
ο πατέρας είχε την επιμέλεια,
αλλά δεν εμφανίστηκε δίπλα της δημόσια να στηρίξει τον αγώνα,
δεν μπορεί:
ούτε να χρησιμοποιηθεί εναντίον της,
ούτε να μετατραπεί σε επιχείρημα για τη μητρότητά της.
Η δημόσια παρουσία ή απουσία:
είναι προσωπική επιλογή,
δεν αποτελεί απόδειξη ηθικής ανωτερότητας ή κατωτερότητας.
4. Μετατόπιση της συζήτησης (victim blaming)
Αυτού του τύπου οι επιθέσεις:
δεν αφορούν την αλήθεια,
λειτουργούν ως μηχανισμός αποπροσανατολισμού,
μετακινούν τη συζήτηση:
από τα ερωτήματα για ευθύνες, δικαιοσύνη και θεσμούς,
στο προσωπικό και οικογενειακό παρελθόν ενός ανθρώπου που πενθεί.
5. Ηθικό όριο στη δημόσια κριτική
Ακόμη κι αν κάποιος διαφωνεί πολιτικά ή στρατηγικά μαζί της:
η μητρότητα,
οι οικογενειακές ρυθμίσεις,
και οι προσωπικές σχέσεις
δεν είναι θεμιτό πεδίο πολιτικής ή δημόσιας επίθεσης, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για άνθρωπο που έχει χάσει παιδί.
Συμπέρασμα
Η κατηγορία ότι «δεν ήταν καλή μητέρα επειδή δεν είχε την επιμέλεια»:
είναι ατεκμηρίωτη,
σεξιστική,
και ηθικά προβληματική.
Δεν φωτίζει την αλήθεια, δεν υπηρετεί τη δικαιοσύνη και δεν συμβάλλει σε κανέναν ουσιαστικό διάλογο. Αντίθετα, υπονομεύει την κοινωνική ευαισθησία και αποκαλύπτει την αδυναμία όσων την υιοθετούν να αντιπαρατεθούν με τα πραγματικά ζητήματα
© Ελένη Λούκαρη Καλαϊτσίδου
